Təhsildə gizli risk: kişi müəllim və ata faktorunun yoxluğu oğlan uşaqlarını necə dəyişir?

 

Son dövrlər ümumi təhsil müəssisələrində oğlan şagirdlərin davranışı, dərsə münasibəti və şagirdlərarası ünsiyyətdə müşahidə olunan dəyişikliklər cəmiyyətdə narahatlıq doğurur. Bu mövzu ilə bağlı Sumqayit.tv-nin redaksiyasına daxil olan valideyn müraciəti məsələnin təkcə fərdi problem olmadığını, daha geniş sosial və psixoloji çərçivədə qiymətləndirilməli olduğunu göstərir.

Valideyn müraciətində bildirilir ki, hazırda ölkənin ümumi təhsil müəssisələrində çalışan kişi müəllimlərin sayı qadın müəllimlərlə müqayisədə xeyli dərəcədə azdır. Onun fikrincə, uşaqlar məktəbəqədər təhsil pilləsindən ali məktəbə qədər əsasən qadın müəllimlərin, ailədə isə anaların təsiri altında formalaşır. Məktəbdə qadın müəllimlərin oğlan şagirdlərin öhtəsindən gələ bilməməsi, ana valideyinlərin isə öz uşaqlarının təhsil ocağındakı davranışlarını atalarda gizlətməsi ciddi nəzarətsizliyə yol açır. Bu vəziyyət xüsusilə oğlan uşaqlarının xarakterinin formalaşmasına təsir edir və özünü dərsə münasibətdə, davranışda və məsuliyyət hissində göstərir. Valideyn vurğulayır ki, mövcud təhlükə yalnız dərsə davamiyyət və təhsilin keyfiyyəti ilə məhdudlaşmır, eyni zamanda uşağın şəxsiyyət kimi formalaşması ilə birbaşa bağlıdır. Onun fikrincə, müəllim təkcə bilik verən deyil, həm də uşağın həyat yoluna, davranışına və dünyagörüşünə təsir edən əsas fiqurlardan biridir.

                                                                       Sevinc BAXIŞOVA


Mövzu ilə bağlı açıqlama verən psixoloq Sevinc Baxışova bildirir ki, son dövrlərdə oğlan uşaqlarının davranışlarında, təhsil prosesində və xüsusilə şagirdlərarası münasibətlərdə narahatlıq doğuran meyillər açıq şəkildə hiss olunur. Psixoloqun fikrincə, bu tendensiyaların əsas səbəblərindən biri hazırda ölkədə ümumi təhsil müəssisələrində çalışan kişi müəllimlərin sayının qadın müəllimlərlə müqayisədə xeyli az olmasıdır.

Sevinc Baxışova qeyd edir ki, uşaqlar məktəbəqədər təhsil pilləsindən başlayaraq ali məktəbə qədər əsasən qadın müəllimlərin, ailə daxilində isə anaların təsiri altında formalaşırlar. Bu vəziyyət xüsusilə oğlan uşaqlarının xarakterinin formalaşmasına təsirsiz ötüşmür. Onun sözlərinə görə, orta məktəblərdə kişi müəllimlərin azlığı şagirdlərin davranış modelinə, məsuliyyət anlayışına və sosial münasibətlərinə ciddi təsir göstərir.

Psixoloq vurğulayır ki, mövcud risk yalnız təhsilin keyfiyyəti və dərsə davamiyyətlə məhdudlaşmır, eyni zamanda uşağın şəxsiyyət və xarakter formalaşması ilə birbaşa əlaqəlidir. Müəllim təkcə bilik verən şəxs deyil, həm də uşağın həyat yoluna istiqamət verən, onun davranış və dünyagörüşünün formalaşmasında mühüm rol oynayan əsas fiqurdur.

Sevinc Baxışovanın sözlərinə görə, qadın müəllimlər şagirdlərə daha çox incəlik, qayğı və diqqət nümunəsi göstərdiyi halda, kişi müəllimlər yetkinlik, cəsarət və məsuliyyət hissini təcəssüm etdirir. Məhz bu iki yanaşmanın vəhdəti uşaqların hərtərəfli inkişafına şərait yaradır. Nəticədə şagirdlər hər iki cinsin güclü və zəif tərəflərini öyrənərək daha balanslı, sosial baxımdan yetkin və məsuliyyətli şəxsiyyət kimi formalaşırlar.

                                                                              Şəmsi QOCA

Təhsil eksperti Şəmsi Qoca bildirir ki, məktəblərdə oğlan şagirdlərin dərsə davamiyyəti və intizam qaydalarına münasibəti müasir təhsil mühitində ən aktual pedaqoji çağırışlardan biri olaraq qalır. Onun sözlərinə görə, bu problemin kökündə psixoloji və sosioloji amillərin qarşılıqlı təsiri dayanır və məsələ yalnız fərdi davranışlarla izah edilə bilməz.

Ekspert vurğulayır ki, məktəb mühitində kişi müəllimlərin sayca azlığı təhsil prosesinin daha çox yumşaq və qayda-yönümlü bir model üzərində qurulmasına səbəb olur. Oğlan uşaqları üçün kişi müəllim yalnız bilik ötürən şəxs deyil, eyni zamanda davranış modeli və identikləşmə obyekti rolunu oynayır. Bu modelin çatışmazlığı şagirdlərdə məktəbə qarşı müəyyən yadlaşma hissi yaradır, onların rəqabətə meyilli enerjisi isə akademik fəaliyyət əvəzinə intizamsız davranışlara yönələ bilir.

Şəmsi Qoca diqqətə çatdırır ki, problemin dərinləşməsində ataların məktəb həyatından və valideyn iclaslarından kənarda qalması da mühüm rol oynayır. Atanın təhsil prosesində iştirak etməməsi oğlan uşaqlarının şüuraltında təhsilin ciddi və məsuliyyət tələb edən bir sahə olmadığı barədə yanlış təsəvvür formalaşdıra bilər. Bu halda ananın məktəblə bağlı tələbləri bəzən yalnız məişət qayğısı kimi qəbul olunur. Halbuki atanın müəllimlə birbaşa ünsiyyəti və məktəb prosesində aktiv iştirakı şagirddə məsuliyyət hissini gücləndirir və avtoritetə hörmətin bərpasına töhfə verir. Ekspert qeyd edir ki, ataların yalnız problem yarandıqda deyil, eyni zamanda uşaqların uğurları zamanı da məktəblə əlaqədə olması ailədaxili güclü dəstək mexanizminin formalaşmasına şərait yaradır.

Ekspertin fikrincə, mövcud vəziyyətin sağlamlaşdırılması üçün məktəb və valideyn əməkdaşlığı yeni müstəviyə keçməlidir. Standart valideyn iclaslarının formatını yeniləyərək “Atalar klubları” və ya kişilərin peşə və həyat təcrübələrini bölüşdüyü dəyirmi masaların təşkili oğlan şagirdlərin məktəbə bağlılığını artıra bilər. Eyni zamanda, şagirdlərin fiziki və intellektual enerjisinin düzgün istiqamətləndirilməsi üçün idman, robototexnika və debat klubları kimi aktiv fəaliyyət sahələrinin təşviqi vacib hesab olunur. Şəmsi Qoca vurğulayır ki, yalnız məktəblərdə kişi müəllimlərin nüfuzunun gücləndirilməsi və ataların bu prosesə sistemli şəkildə cəlb edilməsi yolu ilə oğlan şagirdlərin dərsə davamiyyət və intizam problemlərini köklü şəkildə aradan qaldırmaq mümkündür.





Dünən, 18:50 40

Digər xəbərlər

Sumqayıtda İş vədi ilə tanışının külli miqdarda pulunu mənimsədi

Təhsildə gizli risk: kişi müəllim və ata faktorunun yoxluğu oğlan uşaqlarını necə dəyişir?

14 Fevral-Sevgi,Bilik və Qürur Günü

Prezident Münxendə “France 24” telekanalına müsahibə verib

Sumqayıtda zavod əməkdaşı avtobusda öldü

Çindən Azərbaycana poçt göndərişlərində müvəqqəti gecikmələr ola bilər

Sumqayıtlı deputatların iştirakı ilə “Bir Elin Manifesti” müsabiqəsinin qalibləri mükafatlandırıldı-FOTO

Rəqəmsal Azərbaycanın yeni arxitekturası: Məktəbdən süni intellektə uzanan yol

Sumqayıtda fevral ayının pensiyaları artımla ödənilib

Prezidentdən Natiq Qarayevə yüksək təltif

Sumqayıtın “Nümunəvi həyət”ində yolun ortasında təhlükəli çala - ŞİKAYƏT-VİDEO

DTX Ramiz Mehdiyev, Abbas Abbasov, Əli Kərimli və digərləri barədə məlumat yaydı - VİDEO

BP-nin dəstəyi ilə SDU-da texniki təchizat layihəsi həyata keçiriləcək

"Sumqayıt" Burkina Faso millisinin üzvünü heyətinə qatıb

Sumqayıt Ağır Cinayətlər Məhkəməsində 85 min manatlıq dələduzluq işi bağlandı – Təqsirləndirilən şəxs vəfat etdi

Sumqayıt da daxil olmaqla ölkə üzrə 265 Qarabağ qazisinin əlilliyi ləğv edilib

Magistraturaya qəbul imtahanı fevralın 15-də keçiriləcək – Sumqayıtda 1712 bakalavr iştirak edəcək

Sumqayıtda fərdi evdə baş verən yanğın can aldı

44 saylı Sumqayıt üçüncü seçki dairəsində vətəndaş qəbulu keçirilib - FOTO

U-19 Azərbaycan çempionatında Sumqayıt boksçuları mübarizəni davam etdirir

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 ... 1017
Dünən, 19:08
Dünən, 18:50
Dünən, 14:38
Dünən, 12:53
Dünən, 11:31
13-02-2026, 22:10
13-02-2026, 09:45
13-02-2026, 09:30
13-02-2026, 09:06
13-02-2026, 00:32
12-02-2026, 19:05
12-02-2026, 15:50
12-02-2026, 13:44
12-02-2026, 13:16
12-02-2026, 11:41
12-02-2026, 11:39
12-02-2026, 11:36
12-02-2026, 11:16
11-02-2026, 23:54
11-02-2026, 23:43
11-02-2026, 17:42
11-02-2026, 17:35
11-02-2026, 16:42
11-02-2026, 15:20
11-02-2026, 11:57
11-02-2026, 11:52
11-02-2026, 11:47
11-02-2026, 11:30
11-02-2026, 08:54
10-02-2026, 15:38
10-02-2026, 15:38
10-02-2026, 15:25
10-02-2026, 14:52
10-02-2026, 12:28
10-02-2026, 12:02
9-02-2026, 17:16
9-02-2026, 15:46
9-02-2026, 14:41
9-02-2026, 14:37
9-02-2026, 14:05
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 ... 1017