Suriya Prezidenti cənab Əhməd Şərə bu gün səhər saatlarında Azərbaycan Respublikasının Baş nazirinin müavini cənab Samir Şərifovu Dəməşqdəki Xalq Sarayında qəbul edib.

Rəsmi qarşılama mərasimindən sonra keçirilən görüşdə iki ölkə arasında ikitərəfli münasibətlər, siyasi, iqtisadi və mədəni sahələrdə əməkdaşlığın genişləndirilməsi imkanları müzakirə olunub.

Prezident Əhməd Şərə görüş zamanı Suriya ilə Azərbaycan arasında tarixi köklərə söykənən münasibətlərin əhəmiyyətini vurğulayıb və iki ölkənin ortaq maraqları, eləcə də milli suverenliyə hörmət prinsipi əsasında strateji tərəfdaşlıqların inkişaf etdirilməsinin vacibliyini qeyd edib. Öz növbəsində, cənab Samir Şərifov Azərbaycan rəhbərliyinin salamlarını və Suriyanın mövqelərinə verdiyi dəstəyi çatdıraraq, ölkəsinin xüsusilə sərmayə və yenidənqurma sahələrində əməkdaşlığı genişləndirmək niyyətində olduğunu bildirib.

Bu görüş hər iki tərəfin siyasi və iqtisadi koordinasiyanı gücləndirmək, imzalanmış ikitərəfli razılaşmaların icrasını təmin etmək və dost xalqların sabit və firavan gələcəyinə yönəlik ortaq arzularını ifadə etmək səylərinin tərkib hissəsidir.

Azərbaycan Baş nazirinin müavini Samir Şərifovun Dəməşqə səfəri və Suriya Prezidenti Əhməd Şərə ilə görüşü, müharibədən sonrakı dövrdə Suriyaya yönələn sürətli regional açılım kontekstində diqqətəlayiq diplomatik hadisə kimi qiymətləndirilir. Bu səfər aşağıdakı siyasi və geostrateji məqamları özündə ehtiva edir:

1. Siyasi təcridin aradan qaldırılması: Uzun illər davam edən müharibə nəticəsində diplomatik təcridə məruz qalan Suriya ilə əlaqələrin bərpası Azərbaycanın praqmatik və çoxistiqamətli xarici siyasətinin göstəricisidir.

2. Regional koordinasiyanın gücləndirilməsi: Qafqaz və Yaxın Şərqdə dərin geosiyasi dəyişikliklərin baş verdiyi bir dövrdə keçirilən bu görüş, terrorizmə qarşı mübarizə, regional balansın qorunması kimi məsələlərdə Bakı və Dəməşq arasında ortaq maraqları gündəmə gətirir.

3. Yenidənqurma və sərmayə imkanları: Azərbaycan, xüsusilə enerji və infrastruktur sahələrində Suriyanın yenidən qurulmasında fəal iştirak etməyə və iqtisadi imkanlardan yararlanmağa çalışır.

4. Diplomatik mesajlar: Bu səfər Ankara, Tehran və Moskva başda olmaqla regional güclərə ünvanlanan çoxistiqamətli siyasi mesajlar daşıyır. Bakı, Şərq və Qərb arasında balanslı siyasət yürüdə biləcəyini nümayiş etdirir.

5. Mədəni və tarixi bağlar: Azərbaycan və Suriya xalqları arasında dərin tarixi və mədəni əlaqələr mövcuddur. Suriyada yaşayan türkmənlər, Azərbaycan və Orta Asiya türkdilli ölkələri ilə mədəni və ictimai körpü rolunu oynayır.

6. İsraillə münasibətlər və regional vasitəçilik: Azərbaycanın İsraillə enerji, təhlükəsizlik və müdafiə sahələrində strateji əlaqələri, onu qeyri-ənənəvi regional vasitəçi kimi mövqeləndirir. Bakı, Suriya-İsrail münasibətlərində gərginliyin azaldılmasına və dolayı təmasların qurulmasına töhfə verə bilər.

7. Üçtərəfli vasitəçilik potensialı – Suriya-İsrail-Türkiyə: Azərbaycanın İsrail və Türkiyə ilə sıx əlaqələri, eləcə də Suriyaya yönəlik yeni diplomatik açılımı fonunda, Bakı bu üç ölkə arasında sərhəd, enerji və təhlükəsizlik məsələlərində obyektiv vasitəçi rolunu oynaya bilər. Bu, bölgədə sabitliyə və genişmiqyaslı razılaşmalara zəmin yarada bilər.

Ümumilikdə, bu səfər Azərbaycanın Yaxın Şərq səhnəsində mövqeyini möhkəmləndirməyə yönəlik düşünülmüş və məqsədyönlü diplomatik strategiyasının tərkib hissəsidir. Bakı, Qarabağ zəfərindən sonra əldə etdiyi geosiyasi və iqtisadi üstünlükləri diplomatik və çoxtərəfli əməkdaşlığa çevirərək regional təsir gücünü artırmağa çalışır.

Dr. Muxtar Fatih Bəydili

---